ทัศนคติ

เศรษฐศาสตร์ของการให้ : เรารู้สึกดีที่ได้ให้ หรือ สุขใจที่คนรับได้ประโยชน์

เศรษฐศาสตร์ของการให้

เศรษฐศาสตร์ของการให้ : เรารู้สึกดีที่ได้ให้ หรือ สุขใจที่คนรับได้ประโยชน์

 

อากาศเย็น ๆ บรรยากาศเหงา ๆ ส่งท้ายปี มักจะเป็นช่วงเวลาที่ทำให้นึกถึงใครต่อใคร และอยากที่จะซื้อของขวัญสักชิ้นให้ บางคนอาจจะใช้โอกาสนี้ในการบริจาคเงินให้กับองค์กรสักองค์กรเพื่อลดหย่อนภาษี เคยคิดไหมว่าทำไมเราถึงเลือกที่จะทำสิ่งดี ๆ นั่นเป็นเพราะเรารู้สึกดีที่ได้ให้ หรือ เพราะเราสุขใจที่เห็นเขาได้รับประโยชน์ ?

 

นักเศรษฐศาสตร์ชาวอเมริกัน Andreoni สงสัยเกี่ยวกับพฤติกรรมการให้โดยที่ไม่หวังผลตอบแทน (Pure Altruism) เนื่องจากหากมองในมุมมองของเศรษฐศาสตร์ที่คนเรามีตรรกะและเหตุผลในการเลือกสิ่งต่าง ๆ ให้เกิดประโยชน์สูงสุดของตัวเองแล้ว ไม่มีคำอธิบายใดที่จะอธิบายได้ว่าทำไมคนเราถึงเลือกที่จะเสียสละสิ่งที่มีให้กับผู้อื่น ทั้งที่ไม่ได้รับผลตอบแทนใด ๆ โดยจากการวิจัยเขาก็ได้เสนอ “Warm Glow Effect” หรือ ปรากฏการณ์ “รู้สึกดีที่ได้ให้” นำมาใช้ในการอธิบายพฤติกรรมนี้

 

Warm Glow Effect หมายถึง การรู้สึกดีจากการที่ได้ให้ โดยที่ไม่เกี่ยวกับว่าคนที่ได้รับจะเกิดผลอย่างไร การที่ใครสักคนหนึ่งบริจาคให้กับการกุศลหรือสาธารณะประโยชน์นั้น คนที่บริจาคแม้ไม่ได้ติดตามหรือเห็นหลักฐานชัดเจนว่าเงินบริจาคนั้นถูกนำไปใช้กับอะไรและเกิดประโยชน์แค่ไหน แต่ก็รู้สึกพอใจ เพราะเกิดความรู้สึกดีตั้งแต่ตอนที่บริจาคไปแล้ว

 

ทำไมถึงสรุปแบบนั้น?

 

หากทำการทดลองโดยการให้คนเลือกที่จะบริจาคเงินให้กับมูลนิธิหนึ่ง โดยมีเงื่อนไขว่า แม้เราจะบริจาคเงินเท่าไหร่ จำนวนเงินที่เราบริจาคให้จะถูกนำไปหักออกจากเงินอุดหนุนที่มูลนิธิได้รับประจำ มูลนิธิก็จะยังคงได้รับเงินเท่าเดิม ดังนั้นถ้าพิจารณาที่ผลลัพธ์ มูลนิธินั้นจะไม่ได้ประโยชน์ใด ๆ จากเงินบริจาคของเรา จึงไม่มีแรงจูงใจใด ๆ ที่จะบริจาค แต่ผู้ทดลองที่เช็คแล้วว่าเข้าใจเงื่อนไขดังกล่าวก็ยังคงบริจาคเงินให้กับมูลนิธินี้ถึง 57% เพราะความรู้สึกดีที่ได้ให้

 

อีกการทดลองหนึ่งให้ผู้เข้าร่วมเลือกที่จะช่วยเหลือมูลนิธิเพื่อสนับสนุนการศึกษาในประเทศยูกันด้า โดยให้เลือกระหว่าง A.) ทำงานเพื่อมูลนิธิและบริจาคเงิน คือ ช่วยเหลือเป็นชั่วโมงทำงานโดยการพับเอกสารแนะนำมูลนิธิบรรจุใส่ซอง และสามารถมอบค่าตอบแทนจากการทำงานบริจาคให้กับมูลนิธิ
B.) ทำงานให้ที่อื่น แต่นำเงินมาบริจาคให้มูลนิธิ โดยงานที่ทำเป็นการพับเอกสารแจ้งเตือนนัดให้กับธุรกิจตรวจวัดสายตาและประกอบแว่น แล้วนำค่าตอบแทนบริจาคให้กับมูลนิธิ

 

ทางไหนที่เกิดประโยชน์ต่อผู้รับจริง ๆ ?

 

หากพิจารณาแล้วประโยชน์ที่มูลนิธินั้นจะได้รับเกิดจากเงินบริจาคที่ไปถึงยังมูลนิธิเพื่อที่มูลนิธิจะได้นำไปใช้ในการสนับสนุนการศึกษา ดังนั้นทางเลือกที่มีประสิทธิภาพในการบริจาคนี้ควรเป็นทางเลือก B ที่จะนำเงินที่ได้บริจาคเงินให้มูลนิธิ แต่ผลการทดลองพบว่าผู้คนส่วนมากเลือกที่บริจาคให้เป็นจำนวนเวลาที่ช่วยบรรจุซองจดหมายให้กับมูลนิธิมากกว่า ทั้ง ๆ ที่การบรรจุซองจดหมายเป็นการกระทำที่คลุมเครือว่ามูลนิธิจะได้ประโยชน์หรือไม่ แต่ผู้เข้าร่วมรู้สึกดีที่ได้ทำ

 

เมื่อให้แล้วรู้สึกดีผิดไหม ?

 

ปรากฎการณ์รู้สึกดีที่ได้ให้ (Warm Glow) ไม่ได้เป็นเรื่องที่แย่ แม้ผลลัพธ์ที่จับต้องได้จะไม่ได้เกิดขึ้นจากการให้นั้น แต่มันก็เกิดผลลัพธ์ทางใจกับทั้งผู้ให้และผู้รับ ถ้าปราศจากสิ่งนี้เราคงไม่ได้เห็นน้ำใจดี ๆ เกิดขึ้นในสังคม เช่น เมื่อพิจารณาระหว่างการบริจาคเงินให้การกุศลกับการนำเงินไปลงทุน ถ้าดูแค่ที่ผลตอบแทนที่เป็นตัวเงิน เราอาจจะไม่บริจาคให้กับการกุศลเลย แต่เมื่อมีปัจจัยของการทำแล้วรู้สึกดีเข้ามาพิจารณาด้วย เราก็มีเหตุผลที่จะเลือกการบริจาคเพื่อการกุศลมากขึ้น

 

สิ่งที่สำคัญกว่าการมองหาว่าเราทำเพราะรู้สึกดีหรือไม่ คือการมองไปไกลกว่านั้นว่าสิ่งที่เรากำลังรู้สึกดีที่ได้ทำ มันยังเกิดประโยชน์อยู่บ้างและตอบวัตถุประสงค์จริง ๆ บางทีเราอาจจะกำลังทำสิ่งที่เรารู้สึกดี แต่ไม่มีประโยชน์ต่อใครเลยอยู่ก็เป็นได้ นักลงทุนที่ดีต้องมองให้ทะลุ

 

ลงทุนศาสตร์ – Investerest

ติดตามบทความดีดีกดที่นี่เลย FACEBOOK , OFFICIAL LINE และ WEBSITE

 

พิเศษ! เข้ากลุ่มเรียนหุ้นออนไลน์ฟรีกับลงทุนศาสตร์แบบไม่มีเงื่อนไขได้ที่ : เรียนหุ้นฟรีกับลงทุนศาสตร์

 

Andreoni, J. (1990). Impure Altruism and Donations to Public Goods: A Theory of Warm-Glow Giving. The Economic Journal, 100(401), 464–477. https://doi.org/10.2307/2234133

Crumpler, H., & Grossman, P. J. (2008). An experimental test of warm glow giving. Journal of Public Economics, 92(5), 1011–1021. https://doi.org/10.1016/j.jpubeco.2007.12.014

Lilley, A., & Slonim, R. (2014). The price of warm glow. Journal of Public Economics, 114, 58–74. https://doi.org/10.1016/j.jpubeco.2013.12.004

 

อัพเดทล่าสุดเมื่อ :

เกี่ยวกับผู้เขียน

ลงทุนศาสตร์

ผมเขียนบทความเกี่ยวกับการลงทุนตั้งแต่เบื้องต้น เหมาะสำหรับผู้ลงทุนหรือผู้ที่มีความสนใจที่จะลงทุนที่รักหรือมีทีท่าว่าจะรักในศาสตร์ของการลงทุนเหมือนกัน